ความเร็ว

การด่วนควรนับไว้ ว่าดี
โลกุดรโลกีย์ ชอบถ้วน
เกลาสักนาที ควรประหยัด หวงแฮ
ทุกทุกนาทีล้วน ค่าล้ำตำลึง
โบราณท่านกล่าวไว้ สอนเรา
ของท่านให้เร่งเอา อย่าช้า
ควรได้หากนิ่งเนา นอนจิตร
แม้กลับกลายแล้วคว้า กอบน้ำกำเหลว
ฤาหนึ่งสิบเบี้ยว่า ใกล้มือ
ยี่สิบไกลหัดถ์ถือ ยากแท้
คำเปรียบสองนี้คือ ชี้เหตุ
ติโทษช้าว่าแพ้ พ่ายข้างความเร็ว
ปืนใหญ่ปืนน้อยทั้ง ปืนหัน
เลือกที่เร็วกว่ากัน ชอบใช้
เรือเร็วอีกม้าขยัน เร็วรวด
ฝีย่างช้างเร็วได้ ดั่งนี้ดีจริง
รถไฟโทรเลขใช้ ไปมา
เร็วยิ่งหาสิ่งหา เปรียบได้
กลเทพย์ย่นมรรคา เร็วลุ ถึงแฮ
ทางที่ไกลเปนใกล้ เพราะด้วยความเร็ว
คนใช้ควรเลือกผู้ แผกสนิท กันนา
ผู้ที่โง่แต่จิตร รีบร้อน
ใช้การประกอบกิจ เร็วสบ ประสงค์แฮ
ถึงจะเคอะก็ข้อน อยู่ข้างใช้ดี
ชนิดหนึ่งความคิดล้ำ เฉลียวฉลาด
คิดรวดเร็วไป่พลาด ผิดพลั้ง
ทวยหาญเชี่ยวฉกาจ ฉกรรจ์ต่อ ศึกแฮ
ชนะรวดเร็วไป่ยั้ง พลาดพล้ำเสียกล
นายช่างชาญฉลาดล้ำ เลื่องฦา
ทำรวดเร็วฝีมือ เก่งแท้
ควรนับว่าเขาคือ ช่างเอก
ผู้ที่ทำช้าแพ้ เปรียบด้วยเวลา
โลกีย์มีเรื่องล้ำ เล่าสุด หมดแฮ
ส่วนเรื่องข้างโลกุดร์ อีกนั้น
พรรณาเล่าไป่หยุด ราวเรื่อง
ขอว่าแต่สั้นสั้น ส่อให้เห็นทาง
๑๐ ฝูงสัตว์ประกอบด้วย เบญจขันธ์
เกิดแก่ดับชีพพลัน ไป่ช้า
อายุล่วงทุกวัน ควรตริ เห็นแฮ
ควรจะรีบเร่งค้า แต่ล้วนการกุศล
๑๑ กิเลศกองทุกข์นั้น คือเพลิง
เมาพลวกกายถเกิง กรุ่นร้อน
เร็วรีบอย่าละเลิง จิตรลุ่ม หลงแฮ
ทางแปดอย่าได้ย้อน รีบเต้าดำเนิน
๑๒ หมายมุ่งอริยมรรคทั้ง อริยผล แปดแฮ
เร็วรีบเร่งขวายขวน อย่าช้า
ใครลุก่อนนับคน นั้นเอก แล้วพ่อ
เหมือนวิ่งแข่งใครคว้า ธุชได้ ไชยเฉลิม
๏ โคลงสิบสองบทนี้ เต็มขม แต่งเอย
ประจักษ์ศิลปาคม แต่งไว้
ว่าไว้ไม่ใคร่สม ใจจัก ว่าแฮ
กิจอื่นมากจึ่งได้ ปัดพ้นไปที

กรมหลวงประจักษ์ศิลปาคม

สนับสนุนโดย กองทุนพัฒนาสื่อปลอดภัยและสร้างสรรค์

แชร์ชวนกันอ่าน

แจ้งคำสะกดผิดและข้อผิดพลาด หรือคำแนะนำต่างๆ ได้ ที่นี่ค่ะ