มาตราวัดราคาคน

อย่างเก่ากับอย่างใหม่

ก. นครวัด
อำนาจกินเมือง

(โคลงสุภาพ)

ตระหง่านตั้งกลางวิเวกเวิ้งวังวนา- ลัยฤๅ
ประสาทหินมหิมาหมกร้าง
เก่าแก่แต่บรมบุรา-ณปรัก หักพัง
แลลิ่วยอดปรางค์สล้างระห้องเวหา
ยามทิพากรเรื่อเรื้องแรแสง
เงาสาดเล่นแสงแยงยะยาบซึ้ง
ยามสงัดรัตติกาลแปลงรูปตะคุ่ม ค้ำโพยม
ยามอาบแสงโสมอึ้งอกพ้นจนคำ สำแดง
ดำแคง[๑]แท่งทึบล้วนศิลา
ซ้อนทับปรับแน่นหนาสนิทเนื้อ
สถาปัตยกรรม[๒]หาเปรียบไม่ ได้เลย
สมส่วนทรงอะเคื้อ[๓]โลกซ้องสรรเสริญ
พิศเพลินลดหลั่นชั้นชูทรง สง่างาม
ทิมคดบันไดลงลิ่วพื้น
ปรางค์ระกะระหาวระหงเหิรเมฆ
ภาพสลักลายลึกตื้นโลกต้องมองกะสัน
บรรพตทั้งแท่งนี้นครวัด
เดชพระเจ้าจักรพรรดิท่านสร้าง
แรงจักรผลักหินงัดเคลื่อนง่าย ได้ฤๅ
แรงมนุษย์ดุจมดจ้างไป่ได้ดั่ง ‘หวาย’
นายบ่าวเจ้าช่วงใช้ไยดี
ดวงจิตต์สามิภักดิ์มีแม่นอ้าง
หลีกเลี่ยงเบี่ยงบ่ายหนีหวายกระหนาบ หนักเวย!
เงินบ่จ้างนายจ้างชะงัดได้ใครเถียง
เกรียงฤทธิ์เริงเศิกเร้าเอาชัย
เกรียงเดชแดนสงบในอดีตนั้น
อามิษ[๔]บ่อาศัยมายมาก
อำนาจราชศักดิ์ชั้น[๕]ช่วยได้โดยนิยม
ดั่งสมญาว่าไว้สมัย ‘กินเมือง’ พ่อ
ค่าบ่นับด้วยสินทรัพย์ไสร้
คนนับค่าด้วยภิญ-โญยศ
อำนาจชั้นวรรณใช้วัดได้ยิ่งเปรียญ กระษาปณ์[๖]แล
เสถียรแทบสมัยมุ่งชี้เชิงงาน ง่ายมาก[๗]
อำนาจรัฐบาลขานเรียกร้อง
แรงงานมากมากการสำเร็จ เร็วแล
นิรมิตได้ไป่ต้องเรียกร้องหาเงิน
เกริ่นฤทธิ์กิจเศิกเสี้ยนสงคราม
เกริ่นเดชดำรงความสงบทั้ง
เผยแผ่แผ่นภูมิตามคติจักร- พรรดิพ่อ
สมบัติจักรพรรดิกั้งเจ็ดแก้ว[๘] แววไว
ใครเหมือนเมื่อพูดข้างมั่งมี
แสนมหาเศรษฐีไป่สู้
นึกได้ดั่งนึกดีทุกอย่าง
เงินบ่ต้องกองกู้กอบจ้างอย่างเศรษฐี เราเลย
มั่งมีโดยมิต้องรวยเหรียญ กระษาปณ์ฤๅ
ฟังแปลกหูดูเจียนคลั่งไคล้
มาตราวัดแลกเปลี่ยนคือชาติ ชั้นวรรณ
เงินทาษใช้ช่วยให้สะดวกได้แก่นาย[๙]

ข. ฐานทัพเรือที่สิงคโปร์

หมายสร้างฐานทัพเบื้องบูรพทิศ
เพื่อราชนาวีกิจแถบนั้น
จึ่งจักรวรรดิบริติช[๑๐]เลือกเกาะ สิงคโปร์
ตั้งอู่ป้อมค่ายกะชั้นช่องใช้มะลากา[๑๑]
มหิมาอู่เหล็กล้วนลอยชล-ลัยแล
อังกฤษทำส่งมาเสร็จแม้
เรือสมุทรฉุดข้ามสา-ครแล่น รุดฤๅ
สามกระบิแบ่งพ่วงแปล้สุเอซ[๑๒]แม้พอครือ
บันลือกระบิใหญ่ไสร้สี่ลำ เรือลาก
พร้อมช่างพร้อมเครื่องสำ-สำหรับใช้
พร้อมนายไพร่พลประจำจากราช นาวี
ออกจากปากไตน์[๑๓]ได้ฤกษ์ดั้นหันเห
ลมทะเลพัดค่อนกล้ากลางสมุทร อินเดียน
ถับท่าเอเด็นหยุดยับยั้ง
ทะเลราบจึ่งรีบรุดลอยล่อง
ผจงซ่อมผจงจูงทั้งถี่ถ้วนขะบวนจร
แรมรอนสี่มาสแล้วอีกสอง สัปดาห์
จึ่งลุสิงคโปร์จองจอดข้าง
ระหว่างเกาะกับฝั่งมองแมกสมุทร
บัดเริ่มการก่อสร้างส่วนข้างดินแดน
ผังแผนแบบป้อมค่ายเขื่อนขัณฑ์
มาจากนาวีพัน-ลึกล้วน
นายช่างสถาปนิก[๑๔]สรรวิเศษสุด
บริติชวิศวกรรม[๑๕]ถ้วนถ่องข้างทางทะเล
เภตราขนาดใหญ่นั้นเดรดนอต[๑๖]
ก็จักเข้าอู่จอดซ่อมได้
น้ำหนักอู่ยกยอดห้าหมื่น ตันเต็ม
แรงยักษ์ยกง่ายใช้หนักน้ำทำงาน[๑๗]
ชลธารท่วมอู่ให้อู่จม ลงเอง
เรือแล่นเข้าสนิทสนมเรียบน้ำ
เสร็จปิดอู่สูบตะบมชลออก อู่ลอย
สาบสิบนาฑีจ้ำเสร็จได้ดั่งใจ
ฐานใหญ่ทัพใหญ่เลี้ยงจักรวรรดิ อุ่นเอย
ออกตกรอบโลกจัดแจกเขี้ยว[๑๘]
อำนาจแห่งจักรพรรดิเพ็ญโภค
เก้าโกฏิบาทกับเสี้ยวโกฏินี้ราคา[๑๙]
มลายาเข้าส่วนด้วยหนึ่งโกฏิ สี่ล้าน
เหตุมั่งคั่งทั้งโปรดเปรียบบ้าน
ฝ่ายสิงคโปร์โขดเข้าส่วน ดินแดน[๒๐]
เกาะฮ่องกงสามล้านเร่งเข้าตามมี
นิวซีแลนด์ว่าให้เท่าฮอง- กงแฮ
การเรี่ยไรยังลองเปิดไว้
สมัยปัจจุบันผองนิรมิต
แล้วและลุล่วงได้แต่ด้วยราคาเงิน

ค.สยามอยู่หัวต่อของวิธีเก่าใหม่
จึ่งสะเทิน[๒๑]มีสะเทินจน

สยามเดินเต่ออยู่ด้วยโภคผล
แต่ก่อนเราไม่จนดอกเจ้า
รวยภูมิพืชผู้คนรวยสัตว์ แร่แล
น้ำแน่นปลานาข้าวปลูกขึ้นแหลือหลาย
ไพร่นายพร้อมหน้าร่วมรุมสบาย
ใจบ่าวคือใจนายนั่นแล้ว
น้ำใจราษฎร์ทั้งหลายคือราช หฤทัย
สยามเฉกกองทัพแคล้วคลาศเต้าตามผลู[๒๒]
โจมจู่ทั้งศึกทั้งศานติ สงคราม[๒๓]
ภาวะเช่นว่ามิเปลี่ยนไสร้
แล้วแต่มัคคุเทศก์[๒๔]สิสยามสุข ทุกข์เทอญ
เกณฑ์อะไรเกณฑ์ได้ดั่งนี้นิติธรรม[๒๕]สยามเรา
เงินสำหรับแลกใช้ไม่สำ- คัญเลย
ยุโรปก็ได้ทำเช่นนั้น
แต่เขาหากก้าวนำในส่วน ศีวิลัยสต์[๒๖]
ยิ่งยอกย้อนยิ่งกะชั้นช่องค้าบูชาเงิน[๒๗]
เราเตินเต่อแล้วเช่น‘ผู้ดี ตกยาก’
มีกลับจนคนทวีครึ่งท้อง[๒๘]
งานอันรุกร้นรี-รออยู่ มากมาย
เงินขาดคอยเงินต้องขัดข้องงานคอย
เจริญรอยตะวันตกเต้าตามกาล นิยม
เขาออกหน้ามานานไม่น้อย
ค้าทรัพย์สะสมฐานธนเลิศ
เรากลับตัวตามต้อยต่ำเตี้ยเพลียจริง

ง. วิธีเหมาะอันต้องมาในอนาคต

สรรพสิ่งซึ่งกล่าวนี้มินิยม เก่าเลย
สมัยเก่า ‘กินเมือง’สมเลิกได้
สมัยใหม่ก็งายงมในพระ- เจ้าเงิน
สองโต่ง[๒๙]ตำหนิไว้ว่าใช้เกินงาม
เก่าทรามเพราะมนุษย์ใช้ทาษมนุษย์
เสื่อมอิสสรภาพสุดสมัครไสร้
ใหม่ทรามเพราะมนุษย์ดุจทาษแห่ง เงินแฮ
ตัดสิทธิ์อิสสรภาพได้ทาษทั้งโทวิธี
ส่วนดีเก่าใหม่แม้ผะสมกัน ได้แล
เป็นยอดทางกลาง[๓๐]อันเอกอ้าง
คือเงินมนุษย์ใช้ฉันทาษอย่าง เก่าเทียว
อย่างใหม่อิสสรภาพสร้างส่วนนี้นำผะสม
โดยนิยมยกย่องผู้เพ็ญคุณ นานา
ให้ถนัดในแนวบุญบ่มเพี้ยง
จ่ายทรัพย์ส่งสนับสนุนแบบศาส- นา[๓๑]นอ
เฉลี่ยรัฐพลีเลี้ยงจากผู้พะนอเงิน[๓๒]

๑๖ มกร. ๗๑


[๑] ดำแคง เลื่องลือ สนั่น

[๒] สถาปัตยกรรม วิชาการก่อสร้าง Architecture

[๓] อะเคื้อ งาม

[๔] อามิษ เหยื่อ เครื่องล่อให้อยากได้ เช่นเงิน

[๕] ชั้น ตระกูล Class

[๖] เหรียญกระษาปณ์ เงินตราที่เจ้าของเช่นรัฐบาลทำขึ้นและรับรองให้ประชาชนใช้

[๗] ......มาก ในสมัยซึ่งตั้งใจจะชี้ให้เห็นนี้ จะทำอะไรก็สำเร็จได้ง่าย

[๘] เจ็ดแก้ว สมบัติพระเจ้าจักรพรรดิมีแก้ว ๗ อย่าง คือ จักรรัตน์ (จักรแก้ว) หัตถิรัตน์ (ช้างแก้ว) อัสสรัตน์ (ม้าแก้ว) มณีรัตน์ (แก้วแหวนเงินทอง) อิตถีรัตน์ (นางแก้ว) คหปติรัตน์ (ขุนคลังหรือคหบดีแก้ว) ปริณายกรัตน์ (ขุนนางแก้ว)

[๙] ......นาย มนุษย์เป็นนายใช้เงินเป็นทาษได้สะดวกในการซื้อขายแลกเปลี่ยน คือไม่ต้องเอาของแลกของ ซึ่งจะเทียบค่าให้พอเหมาะกันได้ยาก

[๑๐] บริติช (เป็นคำคุณศัพท์) อังกฤษ คือ รวมทั้งเวลส์ สก็อตแลนด์ และไอร์แลนด์เหนือ

[๑๑] มะลากา ช่องมะลากาเป็นปากทางสำคัญคล้ายคลองสุเอซ เพราะเชื่อมต่อมหาสมุทรอินเดียกับทะเลจีนและมหาสมุทรแปซิฟิก

[๑๒] สุเอซ คลองระหว่างทวีปเอเชียกับแอฟริกา เชื่อมทะเลเมดิเตอเรเนียนกับทะเลแดง

[๑๓] ไตน์ แม่น้ำในประเทศอังกฤษ

[๑๔] สถาปนิก นายช่างออกแบบทรวดทรงการก่อสร้าง Architect

[๑๕] วิศวกรรม นายช่างคำนวณส่วนการก่อสร้าง Engineer

[๑๖] เดรดนอต เรือรบขนาดมหึมา ศัพท์อังกฤษนี้แปลว่า “ไม่ต้องกลัวอะไรหมด”

[๑๗] ......งาน อู่ใช้กำลังน้ำ อาจยกน้ำหนักได้ ๕๐,๐๐๐ ตัน สำหรับให้เรือเดรตนอตเข้าซ่อมได้

[๑๘] เขี้ยว ในที่นี้หมายเอาอาวุธยุทธภัณฑ์เช่นปืนใหญ่เป็นต้น

[๑๙] ......ราคา เสนาบดีอังกฤษคณะกรรมกรแสดงในปาร์ลิอะเม็นต์ว่า ได้จ่ายไปแล้ว ๒,๓๓๐,๐๐๐ เปานด์ เป็นค่าอู่ลอย ๙๗๑,๔๙๒ เปานด์

[๒๐] ......แดน สิงคโปร์มีแต่โขดเขาจึงเข้าส่วนด้วยให้เนื้อที่สำหรับก่อสร้าง

[๒๑] สะเทิน เตินเต่อ อย่างนั้นก็ไม่ใช่อย่างนี้ก็ไม่เชิง

[๒๒] ......ผลู ทาง คือสยามทั้งประเทศปกครองอย่างกองทัพ ดำเนิรความเป็นอยู่และเป็นไปอย่างกองทัพ

[๒๓] ทั้งศึกทั้งศานติสงคราม ทั้งสงครามเวลารบ และสงครามเวลาสงบ เช่น เศรษฐสงคราม

[๒๔] มัคคุเทศก์ ผู้นำทาง คือ พระราชาธิบดีกับรัฐบาลของพระองค์

[๒๕] นิติธรรม ธรรมเครื่องนำไป Culture

[๒๖] ศีวิลัยสต์ จัดการปกครองบ้านเมืองจนเจริญแล้ว

[๒๗] ......เงิน ยิ่งจัดกันให้เจริญยิ่งขึ้น การค้าเงินก็ยิ่งหนักเข้า กลายเป็นคนต้องบูชาเงิน เงินซึ่งแต่ก่อนเป็นทาษรับใช้มนุษย์ เดี๋ยวนี้กลับเป็นนายใช้มนุษย์

[๒๘] ครึ่งท้อง ในที่นี้หมายเอาอดๆ อยากๆ หรือยากไร้

[๒๙] โต่ง ที่สุดปลายของเส้นทั้งสองข้าง Extremes เราเคยเรียกว่า ‘หัวโต่งท้ายโต่ง’

[๓๐] ทางกลาง หมายเอามัชฌิมาปฏิปทา คือการปฏิบัติสายกลางระหว่างสุดโต่งทั้งสองข้าง

[๓๑] แบบศาสนา หมายความว่า เลี้ยงส่วนสามารถในทางทำประโยชน์อื่นๆ ให้แก่บ้านเมือง อย่างเลี้ยงศาสนา

[๓๒] ผู้พะนอเงิน ผู้มั่งมีเงิน Capitalist

แชร์ชวนกันอ่าน

แจ้งคำสะกดผิดและข้อผิดพลาด หรือคำแนะนำต่างๆ ได้ที่นี่ค่ะ