• ปัญญาสชาดก

    หนังสือปัญญาสชาดกนี้ คือประชุมนิทานเก่าแก่ที่เล่ากันในเมืองไทยแต่โบราณ ๕๐ เรื่อง พระสงฆ์ชาวเชียงใหม่รวบรวมแต่งเป็นชาดกไว้ในภาษามคธ เมื่อพุทธศักราชประมาณราวในระหว่าง ๒๐๐๐ ถึง ๒๒๐๐ ปี อันเป็นสมัยเมื่อพระสงฆ์ประเทศนี้พากันไปเล่าเรียนมาแต่ลังกาทวีป มีการรู้ภาษามคธแตกฉาน เอาแบบอย่างของพระภิกษุสงฆ์ในลังกาทวีปมาแต่งหนังสือเป็นภาษามคธขึ้นในบ้านเมืองของตน
  • โคลงลิลิตสุภาพตำรับพระบรมราชาภิเษก เล่มต้น

    พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์
    ลิลิตบรมราชาภิเศกนี้ กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ได้ประทานต้นฉะบับเเก่ข้าพเจ้า ภายหลังงานบรมราชาภิเศกไม่สู้นานนัก ข้าพเจ้าได้อ่านดูรู้สึกว่าเป็นหนังสือที่ดีมาก ดีทั้งทางวรรณคดี ทั้งทางตำราเและทางตำนาน, กรมพระนราธิป ฯ ทรงนิพนธ์ลิลิตนี้อย่างรวดเร็วเป็นอันมาก...และข้าพเจ้าเองรู้สึกว่าแป็นพระนิพนธ์ที่ดีที่สุดเรื่องหนึ่งที่ข้าพเจ้าได้เคยอ่าน.
  • โคลงลิลิตสุภาพตำรับพระบรมราชาภิเษก เล่มปลาย

    พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์
    ลิลิตบรมราชาภิเศกนี้ กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ได้ประทานต้นฉะบับเเก่ข้าพเจ้า ภายหลังงานบรมราชาภิเศกไม่สู้นานนัก ข้าพเจ้าได้อ่านดูรู้สึกว่าเป็นหนังสือที่ดีมาก ดีทั้งทางวรรณคดี ทั้งทางตำราเและทางตำนาน, กรมพระนราธิป ฯ ทรงนิพนธ์ลิลิตนี้อย่างรวดเร็วเป็นอันมาก...และข้าพเจ้าเองรู้สึกว่าแป็นพระนิพนธ์ที่ดีที่สุดเรื่องหนึ่งที่ข้าพเจ้าได้เคยอ่าน.
  • แผลเก่า

    ไม้ เมืองเดิม (ก้าน พึ่งบุญ ณ อยุธยา)
  • โคลงอุภัยพากย์

    หนังสือเรื่องนี้ เปนโคลง ซึ่งกรรมการหอพระสมุดวชิรญาณชั้นก่อน ได้ขอแรงผู้ที่เปนจินตกวี แต่งขึ้นเปนโคลงสุภาสิต แล้วลงพิมพ์ในหนังสือพิมพ์วชิรญาณวิเศษ เปนคราว ๆ ไป คราวหนึ่งก็ลงเรื่องหนึ่ง ทำนองเดียวกับโคลงพิพิธพากย์ ซึ่งว่าด้วย รัก ชัง แขง อ่อน เปนต้น อันได้ลงพิมพ์แล้วเมื่อเร็ว ๆ นี้ แต่โคลงพิพิธพากย์ เรื่องหนึ่งว่าด้วยการสิ่งเดียว คราวนี้เรื่องหนึ่งว่าด้วยการสองสิ่ง อันเปนปฏิปักข์ตรงกันข้าม กล่าวรวมกัน จึงให้นามว่าโคลงอุภัยพากย์
  • โคลงพิพิธพากย์

    หนังสือโคลงเรื่องนี้ กรรมการหอพระสมุดวชิรญาณแต่ก่อนได้ขอแรงจินตกวี ที่เปนสมาชิกหอพระสมุดวชิรญาณบ้าง ไม่ได้เปนสมาชิกบ้าง แลกรรมการเองบ้าง ช่วยกันแต่งเปนคำโคลงคนละเรื่อง แสดงคุณแลโทษของเรื่องที่ตั้งเปนกระทู้ความนั้น แล้วลงพิมพ์ในหนังสือวชิรญาณ อนุโลมตามโคลงสุภาสิต ที่พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระราชนิพนธ์ไว้บ้าง โปรดให้พระบรมวงษานุวงษ์ ข้าทูลลอองธุลีพระบาท แต่งบ้าง รวบรวมเข้าไว้เปนเรื่องอันหนึ่ง
  • คำให้การขุนหลวงหาวัด ฉบับหลวง

    หนังสือเรื่องนี้เปนที่นับถือของท่านผู้ศึกษาโบราณคดีมาแต่ในรัชกาลที่ ๔ ว่า เปนถ้อยคำของท่านผู้รู้แบบแผนการงานครั้งกรุงเก่าได้บอกให้จดไว้ ต้นฉบับเดิมจะมีกี่เล่มทราบไม่ได้ ได้พิมพ์ที่โรงพิมพ์หมอสมิธเปนครั้งแรก เมื่อปีมะแม พ.ศ. ๒๔๒๖ ฉบับที่หมอสมิธพิมพ์นั้น เปนที่นิยมนับถือกันครั้งหนึ่งเมื่อในรัชกาลที่ ๕ ด้วยยังไม่มีใครได้เห็นฉบับเดิมอยู่โดยมาก
  • สงครามภารต คำกลอน

    พระยาอุปกิตศิลปสาร
    เรื่องมหาภารตยทธ์ กับเรื่องรามายณะ (รามเกียรติ์) เป็นพงศาวดารเก่าแก่ของกษัตริย์อินเดียโบราณ พวกพราหมณ์ถือว่าเป็นเรื่องศักดิ์สิทธิ์เกี่ยวด้วยศาสนา เพราะนิยมว่าเป็นเรื่องอวตารแห่งพระเป็นเจ้า (คือพระเป็นเจ้าแบ่งภาคลงมาเกิด) ประเทศสยามเรานับถือพุทธศาสนาเจือกับไสยศาสตร์ จึงนับถือเรื่องทั้ง ๒ นี้อนุโลมตามพราหมณ์ด้วย สังเกตตามหนังสือโบราณ เช่นยวนพ่ายและอื่น ๆ ในยุคนั้น มีคำยกย่องกษัตริย์ปาณฑพและพระรามไว้เปนอเนก
  • มหาภารตยุทธ์

    ร.อ. หลวงบวรบรรณรักษ์ (นิยม รักไทย)
  • โคลงลักษณะช้าง

    พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมขุนศิริธัชสังกาศ
    โคลงลักษณะช้างนี้ กรมขุนศิริธัชสังกาศได้ทรงนิพนธ์ไว้ แต่เมื่อยังดำรงพระยศเป็นกรมหมื่นศิริธัชสังกาศและลงพิมพ์ในหนังสือวชิรญาณวิเศสเล่ม ๑ ประจำวันอังคารเดือน ๑๑ ขึ้น ๘ ค่ำ ปีจออัฐศก จุลศักราช ๑๒๔๘ ตรงกับ พ.ศ. ๒๔๓๙ คงจะทรงนิพนธ์ให้จบตำราช้างของเก่า หรืออย่างน้อยก็คงจะทรงนิพนธ์ให้ถึงช้างศุภมงคลเกิดในตระกูลอัคนิพงศ์ แต่ที่มีฉบับปรากฏอยู่ในหนังสือวชิรญาณวิเศสเพียงเท่านี้
สนับสนุนโดย กองทุนพัฒนาสื่อปลอดภัยและสร้างสรรค์

ข่าวสารล่าสุด